Data emisji monet w NBP: 19.06.2009 r.


Gratka dla kolekcjonerów, atrakcja i punkt obowi±zkowy dla fanów - srebrna moneta kolekcjonerska o nominale 10 z³ - pierwsza z nowej serii "Historia Polskiej Muzyki Rozrywkowej". Wspania³y ho³d i upamiêtnienie twórczo¶ci polskiego muzyka - Czes³awa Niemena.

Kolejna srebrna moneta kolekcjonerska z nowej serii to: 10 z³, Historia Polskiej Muzyki Rozrywkowej - Krzysztof Komeda (1931 - 1969), 2010.


Czes³aw Niemen uznawany jest za jednego z najwa¿niejszych twórców polskiej sceny rozrywkowej, pocz±tkowo beatowej i soulowej, pó¼niej za¶ rockowej, progresywnej oraz jazz-rockowej i elektronicznej. By³ on twórc± bezkompromisowym i niepodleg³ym, a przy tym niezwykle oryginalnym, nie tylko na tle muzyki polskiej, ale i ¶wiatowej. Stale zaskakiwa³ s³uchaczy zarówno skal± mo¿liwo¶ci wokalnych, jak i zakresem twórczej oraz instrumentalnej inwencji. Jego twórczo¶æ ci±gle prze³amywa³a bariery i konwencje w sztuce.


Ten fantastyczny piosenkarz i kompozytor, s³ynny g³ównie z protest-songu pod wymownym tytu³em "Dziwny jest ten ¶wiat", potrafi³ dotrzeæ do serc s³uchaczy wielu pokoleñ. Wiele z napisanych przez niego piosenek sta³o siê ponadczasowymi przebojami. Hitem, który nierozerwalnie kojarzy siê z tym artyst±, jest melodyjny, wpadaj±cy w ucho utwór "Sen o Warszawie", do którego nawi±zuje srebrna moneta po¶wiêcona Czes³awowi Niemenowi. 

Czes³aw Juliusz Niemen, w³a¶c. Czes³aw Juliusz Wydrzycki (ur. 16 lutego 1939 w Starych Wasiliszkach ko³o Nowogródka, zm. 17 stycznia 2004 w Warszawie) - polski piosenkarz, kompozytor, multiinstrumentalista.

Obdarzony by³ g³osem o szerokich mo¿liwo¶ciach, zarówno je¶li chodzi o skalê, jak i mo¿liwo¶ci intonacyjne i brzmieniowe; by³ jedn± z najwiêkszych indywidualno¶ci polskiej sceny rockowej, wielokrotnie w awangardzie docieraj±cych do Polski kolejnych stylów muzycznych, tworz±c równolegle swoj± w³asn±, ca³kowicie autonomiczn± muzykê.


¯yciorys
Urodzi³ siê w Starych Wasiliszkach ko³o Nowogródka na nale¿±cej wtedy do Polski Grodzieñszczy¼nie, jako Czes³aw Juliusz Wydrzycki. Przesiedlony do powojennej Polski w 1958 roku w ramach tzw. drugiej repatriacji. Rodzina Wydrzyckich zamieszka³a w Gdañsku, gdzie Czes³aw rozpocz±³ naukê w szkole ¶redniej muzycznej. Równocze¶nie wystêpowa³ w klubie studenckim ¯ak w Gdañsku, ¶piewaj±c po hiszpañsku i polsku piosenki latynoamerykañskie akompaniuj±c sobie na gitarze. Dwie z tych piosenek pojawi³y siê potem na jego pierwszej p³ycie.

W pocz±tkach kariery, po odniesieniu pierwszych sukcesów w konkursach wykonawców amatorów, zacz±³ w nagrodê wystêpowaæ z zespo³em Niebiesko-Czarni . W 1963 roku wyst±pi³ na pierwszym festiwalu w Opolu z piosenk± Wiem ¿e nie wrócisz. Pomimo ¿e nie dosta³ ¿adnej nagrody, sta³ siê dziêki temu utworowi oraz piosence Czy mnie jeszcze pamiêtasz? bardzo popularny (1964). Wystêpowa³ na koncertach w Polsce oraz we Francji. Zacz±³ te¿ za namow± ¿ony oraz Franciszka Walickiego zamiast swojego nazwiska pos³ugiwaæ siê pseudonimem artystycznym Niemen, jako nie tylko atrakcyjniejszym marketingowo w Polsce, ale tak¿e ³atwiejszym do wymówienia dla cudzoziemców. Z czasem uczyni³ z tego pseudonimu swoje oficjalne, urzêdowe nazwisko.

Debiutowa³ na pocz±tku lat sze¶ædziesi±tych jako piosenkarz big bitowy - m.in. wokalista zespo³u Niebiesko-Czarni, ¶piewaj±c rock and rollowe i rockowe piosenki w stylu The Beatles. Do najwiêkszych przebojów pierwszego okresu nale¿a³y dynamiczny utwór Czy wiesz? i sentymentalna ballada Pod papugami. Wkrótce jednak Niemen zacz±³ zmierzaæ w stronê ambitniejszej muzyki adresowanej do bardziej wymagaj±cej m³odzie¿y akademickiej.

Piosenka Dziwny jest ten ¶wiat - najbardziej znany z polskich protest-songów - sta³a siê hymnem m³odzie¿y koñca lat sze¶ædziesi±tych. Niemen jednak nie poprzesta³ na tym. W swej twórczo¶ci w³±cza³ siê w kolejne dominuj±ce na ¶wiecie w muzyce rockowej pr±dy, tworz±c w³asne, indywidualne i charakterystyczne odmiany muzyki - od psychodelicznego rocka, przez symfonicznego rocka progresywnego (album Niemen Enigmatic z monumentalnym Bema pamiêci ¿a³obny rapsod do tekstu Norwida), a¿ po awangardowy jazz-rock - albumy Niemen Vol. 1 i Niemen Vol. 2 oraz muzyki elektronicznej.

Niemen pocz±tkowo graj±cy na organach Hammonda, z wolna rozbudowa³ swoje klawiszowe instrumentarium, dodaj±c najpierw melotron, a potem jako pierwszy polski muzyk, syntezator Mooga. Nowoczesne i drogie wówczas wyposa¿enie, pozwoli³o mu nagraæ w 1975 ca³kowicie elektroniczny album Katharsis, stawiaj±cy go w jednym rzêdzie z takimi awangardowymi muzykami i grupami jak Tangerine Dream, Klaus Schulze i Vangelis.


Czes³aw Niemen zdoby³ pewn± popularno¶æ na Zachodzie, zw³aszcza w krajach anglosaskich (gdzie nagra³ kilka awangardowych albumów), lecz mimo swego wielkiego potencja³u artystycznego, nigdy nie zdo³a³ siê przedrzeæ do pierwszej ligi progresywnego rocka. Pozosta³ czynnym muzykiem tak¿e w latach osiemdziesi±tych i dziewiêædziesi±tych XX wieku koncertuj±c, komponuj±c i sporadycznie nagrywaj±c, zajmuj±c siê g³ównie pisaniem muzyki filmowej i teatralnej. W latach 90. zaj±³ siê równie¿ malarstwem oraz grafik± komputerow±. By³ wegetarianinem.

Zmar³ 17 stycznia 2004 w szpitalu onkologicznym w Warszawie na raka jelita grubego. Jego zw³oki, zgodnie z ostatni± wol± artysty, zosta³y spopielone. 30 stycznia urna z prochami zosta³a z³o¿ona w katakumbach na Starych Pow±zkach w Warszawie. ¯egna³o go ok. 2,5-3 tysiêcy ludzi, w tym oficjalni przedstawiciele w³adzy. W momencie rozpoczêcia pogrzebu, o godzinie 13:00, z inicjatywy Marka Nied¼wieckiego, wiele stacji radiowych w Polsce wyemitowa³o "Dziwny jest ten ¶wiat" oddaj±c w ten sposób ho³d Niemenowi.

Od 2004 imiê Czes³awa Niemena nosi Promenada w Czêstochowie i rondo w Bielsku-Bia³ej a tak¿e w Sopocie. Dnia 31 maja 2008 Publicznemu Gimnazjum nr 2 w Strzelcach Opolskich zosta³o nadane imiê Czes³awa Niemena, jak dot±d jest to pierwsza niemuzyczna placówka o¶wiatowa, która nosi imiê Czes³awa Niemena. Podczas uroczysto¶ci, w której uczestniczy³a ¿ona artysty - Ma³gorzata Niemen - ods³oniêto równie¿ pomnik piosenkarza.


Dyskografia

* 1967 Dziwny jest ten ¶wiat (LP) - pierwsza z³ota p³yta w Polsce
* 1968 Sukces (LP)
* 1969 Czy mnie jeszcze pamiêtasz? (LP)
* 1970 Enigmatic (LP)
* 1971 Niemen (2 LP, tzw. "Czerwony Album")
* 1972 Strange Is This World (LP, wyd.RFN)
* 1973 Ode to Venus (LP, wyd. RFN)
* 1973 Niemen Vol. 1 i Niemen Vol. 2 (2 LP, tzw. "Marionetki")
* 1973 Russische Lieder (LP, wyd. RFN)
* 1974 Mourner's Rhapsody (LP, wyd. RFN, Wielka Brytania, USA)
* 1975 Niemen Aerolit (LP)
* 1976 Katharsis (LP, ca³kowicie elektroniczna muzyka)
* 1978 Idee Fixe (2 LP + SP)
* 1979 The Best of Niemen (LP)
* 1980 Postscriptum (LP)
* 1982 Przeprowadzka (MC)
* 1989 Terra Deflorata (LP)
* 1991 Terra Deflorata (wersja rozszerzona) (CD)
* 1991 Gwiazdy mocnego uderzenia: Czes³aw Niemen (LP)
* 1993 Mouner's Rhapsody (wersja poprawiona i uzupe³niona) (CD, wyd. USA)
* 1995 Sen o Warszawie (CD)
* 1997 Moja i twoja nadzieja'97 (CD)
* 2001 Czas jak rzeka (CD)
* 2001 spodchmurykapelusza (CD)
* 2002 od pocz±tku I (6 CD)
* 2003 od pocz±tku II (6 CD)
* 2007 41 Potencjometrów Pana Jana
* 2008 Spi¿owy krzyk

¼ród³o: NBP / Mennica Polska S.A. / Wikipedia