HomeNowo軼iO firmieRegulaminTw鎩 koszykKontakt
Sklep numizmatyczny zaprasza, 21 sierpnia 2017 r. U篡tkownicy online: 57
Pole znajonemu  |  Dodaj do ulubionych
Nowo軼i
Kaseta rocznikowa na srebrne monety kolekcjonerskie NBP - rocznik 2014
pozostali
Cena brutto: 180.00 PLN

20 rubli, Znaki zodiaku - Rak / Cancer (22.06-22.07), 2013
Mennica Polska: Numizmatyka
Cena brutto: 299.00 PLN

Kaseta rocznikowa na srebrne monety kolekcjonerskie, NG oraz 5 z MN NBP - rocznik 2014
pozostali
Cena brutto: 190.00 PLN


Informacje
Plan emisyjny
monet w 2015 roku:

100-lecie Politechniki Warszawskiej
- 200 z, 10 z

150. rocznica urodzin
Kazimierza Przerwy-Tetmajera
- 200 z, 10 z

Skarby Stanis豉wa Augusta
– W豉dys豉w Jagie陶o
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
– floren W豉dys豉wa υkietka
- 20 z

Odkryj Polsk – Kana Bydgoski
- 5 z

Zabytki Kultury w Polsce – Relikty
budowli pa豉cowo-sakralnej
na Ostrowie Lednickim
- 20 z

Polscy Malarze XIX/XX w.
– Alfred Wierusz-Kowalski
- 20 z

600. rocznica urodzin Jana D逝gosza
– banknot kolekcjonerski
- 20 z

Skarby Stanis豉wa Augusta
– W豉dys豉w Warne鎍zyk
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
– grosz Kazimierza Wielkiego
- 20 z

Zwierz皻a 安iata – Pszczo豉 miodna
- 20 z

Odkryj Polsk
- 5 z

100-lecie Niepodleg這軼i
Pa雟twa Polskiego
- 100, 10 z

50. rocznica wystosowania or璠zia
biskupów polskich do niemieckich
- 10 z

Skarby Stanis豉wa Augusta
– Kazimierz Jagiello鎍zyk
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
– pó貪rosz W豉dys豉wa Jagie陶y
- 20 z

Historia Polskiej Muzyki Rozrywkowej
Krzysztof Klenczon
- 10 z, 10 z

*****


Plan emisyjny

monet w 2014 roku:

Polska Reprezentacja Olimpijska
Soczi 2014
- 200 z, 10 z, 2 z

Zwierz皻a 安iata
Konik polski
- 20 z, 2 z

Skarby Stanis豉wa Augusta
Kazimierz Wielki
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
denar typu 2. Boles豉wa Krzywoustego
- 10 z

100. rocznica urodzin
Jana Karskiego
- 200 z, 10 z, 2 z

Kanonizacja Jana Paw豉 II
27 kwietnia 2014
- 100 z, 500 z, 10 z

Odkryj Polsk
- 5 z

600 lat stosunków dyplomatycznych
polsko-tureckich
- nomina turecki, 20 z

Patrioci 1944 Obywatele 2014
- 20 z

100. rocznica utworzenia
Legionów Polskich
- banknot polimerowy


Skarby Stanis豉wa Augusta
Ludwik W璕ierski
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
brakteat Mieszka III
- 10 z

150. rocznica urodzin
Stefan 疾romskiego
- 200 z, 10 z

Polscy Malarze XIX/XX w.
Józef Che軛o雟ki
- 20 z

Skarby Stanis豉wa Augusta
Jadwiga
- 500 z, 50 z

Historia Monety Polskiej
brakteat Leszka Bia貫go
- 10 z

Historia Polskiej Muzyki Rozrywkowej
Grzegorz Ciechowski
- 10 z, 10 z

Wiadomo軼i

Emisje NBP
Emisja monet NBP 2015

Emisja monet NBP 2014

Emisja monet NBP 2013

Emisja monet NBP 2012

Emisja monet NBP 2011

Emisja monet NBP 2010

Emisja monet NBP 2009

Emisja monet NBP 2008

Emisja monet NBP 2007

Emisje monet NBP 1995 - 2006


 
20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008
Nazwa Cena brutto
20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008
130.00 PLN

Producent: NBP - srebrne monety

ID: 782

Kolekcja: Srebrne monety o tematyce historycznej

Stan zachowania monety: I (menniczy)
Nomina: 20 z
Srebro: Ag 925
Stempel: lustrzany
字ednica: 38,61 mm
Waga: 28,28 g
Wielko嗆 emisji: 145.000 szt.
Cena emisyjna NBP: 95 z
Data emisji monet: 15.04.2008 r.

Niezwyk貫 pi瘯no - symboliczne drzewo z ulistnionymi ga陰zkami wystaj帷ymi ponad ceglany mur, kt鏎ego motyw pojawia si na awersie i rewersie srebrnej monety kolekcjonerskiej projektu Urszuli Walerzak.

20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008

Ta wybita z du膨 precyzj wymowna w swej symbolice moneta upami皻nia pierwsze miejskie wyst徙ienie zbrojne w okupowanej przez III Rzesz Europie. Oddanie ho責u i wspomnienie bohaterskiej walki o ludzk godno嗆.

"My nie chcemy ratowa 篡cia.
畝den z nas 篡wy z tego nie wyjdzie.

My chcemy ratowa ludzk godno嗆."
- Arie Wilner (ps. Jurek) 穎軟ierz 烙Bu.

Poland 2008 20 Zloty 65th Anniversary of Warsaw Ghetto Uprising Silver Proof

The largest single revolt by Jews in Europe during the Holocaust in World War II, the 1943 Warsaw Ghetto Uprising saw Polish Jews rise in a courageous, but inevitably futile insurgency against their Nazi overlords. Opposing Germany’s efforts to incarcerate the remaining population of Warsaw’s Jewish ghetto in the Treblinka concentration camp, the key part of the revolt took place from 19 April to 16 May 1943. Poorly armed, and with few supplies, the rebels were mercilessly crushed by the Germans.

Reverse:
In the center, a tree and the Star of David against a brick wall. Beyong the wall, the tree is budding. At the bottom, "65. ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM" (65th Anniversary of the Warsaw Ghetto Uprising).
Obverse: Along the rim, "RZECZPOSPOLITA POLSKA" for Republic of Poland, and the year of issue. In the center, loose bricks and flames next to an image of the eagle, the state emblem of the Republic of Poland. Under the Eagle’s left foot, the Mint mark. At the bottom, the face value.


20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008

Powstanie w getcie warszawskim - to zbrojne wyst徙ienie 篡dowskich formacji militarnych, jakie mia這 miejsce na terenie warszawskiego getta pod koniec jego likwidacji przez Niemc闚. Wybuch這 w wigili 篡dowskiego 鈍i皻a Paschy 19 kwietnia 1943 roku, ostatnie walki usta造 do po這wy maja.

Nie mia這 cel闚 militarnych: wobec braku jakichkolwiek szans na powodzenie, by這 desperackim aktem wyboru godnej 鄉ierci z broni w r瘯u oraz odwetu i kary na prze郵adowcach, przez garstk kilkuset bojownik闚 班W pod wodz Dawida Moryca Apfelbauma, Paw豉 Frenkla i Leona Rodala oraz 烙B dowodzonego przez Mordechaja Anielewicza i Marka Edelmana. By這 to pierwsze miejskie wyst徙ienie powsta鎍ze w okupowanej przez Niemc闚 Europie. Bojownicy 烙B i 穎軟ierze 班W u篡wali podczas walki flagi polskiej i 篡dowskiej.

Powstanie wybuch這 na wezwanie 砰dowskiego Komitetu Narodowego w momencie, gdy w wyludnionym ju getcie znajdowa這 si tylko 50-60[1] tysi璚y ludzi (wobec niemal p馧 miliona w szczytowym okresie jego zaludnienia). Mia這 miejsce podczas zarz康zonej przez Heinricha Himmlera akcji ostatecznej likwidacji getta, polegaj帷ej na systematycznym przeszukiwaniu dzielnicy i wy豉pywaniu resztek kryj帷ej si ludno軼i.

Gdy na teren getta wesz造 niemieckie oddzia造 wojskowe i policyjne pod komend gen. SS Jrgena Stroopa oraz wspieraj帷e je formacje 這tewskie i ukrai雟kie, powsta鎍y otworzyli do nich ogie. 砰d闚 by這 ma這, ale ustawiali si w szyki, kt鏎e sami wymy郵ili. Podczas powstania ca貫 getto zosta這 spalone, a po jego zako鎍zeniu wysadzona zosta豉 Wielka Synagoga na ulicy T這mackie. Od zburzenia ocala jedynie ko軼i馧 鈍. Augustyna na Nowolipkach, gdy Niemcy utworzyli sobie w nim magazyn.

20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008
Fotografia z Raportu Stroopa. Oryginalny niemiecki podpis:
"Ci bandyci stawiali zbrojny op鏎"

Si造 i straty powsta鎍闚
Si造 powsta鎍ze osi庵n窸y liczb ok. 1 000[1] s豉bo uzbrojnonych bojownik闚 (ok. 150-600 z 烙B i 400 z 班W). W kwestii liczebno軼i oddzia堯w powsta鎍zych wyst瘼uj znaczne rozbie積o軼i, gdy niekt鏎e 廝鏚豉 podaj nawet liczb 1500 powsta鎍闚. 砰dowscy powsta鎍y uzyskali pomoc g堯wnie od AK, a tak瞠 w mniejszym stopniu od SOB, PLAN, oraz GL - zar闚no przed, jak i w trakcie walk.

Wsparcie to dotyczy這 technologii wytwarzania broni i budowy schron闚, powsta鎍y uzyskali bro paln, benzyn i inne chemikalia do tego potrzebne, a tak瞠 wsparci zostali przez niewielkie grupy 穎軟ierzy podziemia ch皻nych do walki w getcie. Cz瘰to wykorzystywano bro zdobyt na Niemcach, jednak wskutek braku amunicji, zwi瘯szenie ilo軼i pistolet闚 maszynowych nie poprawia這 sytuacji powsta鎍闚. Potajemnie utworzone w 1942 r. przez mieszka鎍闚 getta schrony i umocnienia, okaza造 si wyj徠kowo przydatne w dzia豉niach powsta鎍zych. Najlepiej rozbudowane powsta造 w rejonie ul. Mi貫j, Nowolipiu, Lesznie, Nalewkach, 安i皻ojerskiej i Franciszka雟kiej.

W starciach zgin窸o ok. 7000[1] 砰d闚, ponad 6 000 sp這n窸o 篡wcem[1], ok. 50 000[1] zosta這 wywiezionych do obozu zag豉dy w Treblince. W trakcie t逝mienia powstania hitlerowcy dopuszczali si wielu okrucie雟tw i zbrodni na mieszka鎍ach getta, oraz przeprowadzali liczne masowe egzekucje. Niemcy u篡wali gaz闚 bojowych[1] do zabijania powsta鎍闚 broni帷ych si w bunkrach.

Dow鏚ca oddzia堯w niemieckich, gen. SS Jrgen Stroop wyda osobi軼ie rozkaz zwalczania bojownik闚 烙B ogniem[2] - 穎軟ierzom niemieckim wydano beczki z benzyn nakazuj帷 podpalanie wszystkich schron闚, bunkr闚 i kryj闚ek.[2] W swoim raporcie z likwidacji powstania w getcie warszawskim Jrgen Stroop poda, 瞠 zg豉dzono lub uj皻o 56 065 砰d闚. Raport nie dotyczy jednak os鏏, kt鏎e zgin窸y pod gruzami palonego i burzonego getta. Szacuje si, 瞠 liczba ta powinna wi璚 wynosi oko這 62-63 tysi帷e os鏏.

Si造 i straty niemieckie
Si造 niemieckie liczy造 陰cznie ok. 3 000[1] (2054 穎軟ierzy i 36 oficer闚, 821 grenadier闚 pancernych Waffen SS, oraz 367 tzw. granatowych policjant闚 - przeznaczonych do utworzenia kordonu wok馧 mur闚 getta). Si造 niemieckie wspierane by造 przez artyleri i bro pancern. Ponadto u篡to: baterii lekkiej artylerii Wehrmachtu oddzia堯w SS Ordnungspolizei (Orpo) (bataliony 22 i 23), SS Sicherheitsdienst (SD), saper闚 Wehrmachtu, batalionu ukrai雟kiego tzw. Trawniki-M鄚ner, 這tewski i litewskie policyjne oddzia造 pomocnicze (Askaris).

Niemcy dysponowali uzbrojonymi pojazdami pancernymi, broni chemiczn, miotaczami ognia, czo貪ami i artyleri. Zabezpieczenie techniczne stanowi豉 m.in. warszawska stra po瘸rna. Straty strony niemieckiej podane przez dowodz帷ego Jrgena Stroopa wynios造 16 zabitych i 85 rannych (sam Stroop przyzna po wojnie, 瞠 raporty by造 fa連zowane). Inne 廝鏚豉 podaj liczby znacznie wi瘯sze - nawet do 1300 zabitych i rannych, co jednak wydaje si by wielokrotnie zawy穎n wielko軼i strat strony niemieckiej. Najbli窺ze prawdy wydaj si by 陰czne straty (zabitych i rannych) strony niemieckiej na poziomie 300 ludzi. Hitlerowcy stracili tak瞠 1 czo貪 i 2 samochody pancerne.

20 z, 65. rocznica Powstania w Getcie Warszawskim, 2008
Fotografia z Raportu Stroopa. Oryginalny niemiecki podpis:
"Bandyci zg豉dzeni w walce"

Pomoc polskiego podziemia dla powsta鎍闚 Getta
Bojownicy 烙B-u otrzymali od Armii Krajowej bro: ok. 50 pistolet闚, rkm, pm, amunicj, ok. 600 granat闚, 30 kg 鈔odk闚 wybuchowych (plastyku, ze zrzut闚 powietrznych), 120 kg 鈔odk闚 wybuchowych w豉snej produkcji, 400 detonator闚 do bomb i granat闚, 30 kg potasu do produkcji "koktajlu Mo這towa" oraz wielkie ilo軼i saletry potasowej do produkcji prochu strzelniczego. Bojownicy 篡dowscy zostali tak瞠 poinstruowani w jaki spos鏏 u篡 tych materia堯w do konstrukcji bomb, granat闚 r璚znych i butelek zapalaj帷ych. Przeszkolono ich tak瞠 w jaki spos鏏 buduje si fortyfikacje przy czym wskazano im tak瞠 sk康 wzi望 cement i inne elementy konstrukcyjne do ich budowy.

Pierwsz parti broni bojownicy 班W otrzymali za po鈔ednictwem Henryka Iwa雟kiego jeszcze w 1941 r. Bojownicy 班W otrzymali tak瞠 za po鈔ednictwem Korpusu Bezpiecze雟twa od czerwca 1942 r. do pocz徠ku powstania kwietniowego 1943 r. 3 ci篹kie karabiny maszynowe, 100 pistolet闚, 7 karabin闚, 15 automat闚 i oko這 750 granat闚. Ju po rozpocz璚iu powstania w getcie dostarczono tak瞠 4 karabiny maszynowe RKM, lekki karabin maszynowy LKM, 11 automat闚 FM, 50 pistolet闚 i 300 granat闚.

W pierwszej po這wie 1942 roku uzbrojenie przekaza造 r闚nie inne grupy Armii Krajowej. W czasie powstania obro鎍y getta od pierwszych dni wspierani byli z zewn徠rz przez polskie oddzia造 podziemia zbrojnego AK oraz w mniejszym zakresie przez Gwardi Ludow. Polacy przeprowadzili kilkana軼ie akcji zbrojnych wok馧 getta przeciwko oddzia這m niemieckim. Ju w pierwszym dniu powstania w getcie dnia 19 kwietnia 1943 roku trzy jednostki AK pod dow鏚ztwem kpt. J霩efa Pszennego podj窸y pr鏏 wysadzenia muru getta za pomoc min na ulicy Bonifraterskiej. Zostali jednak wykryci przez Niemc闚 i w wyniku walki jaka si wywi您a豉 dw鏂h z nich zgin窸o na miejscu: Eugeniusz Morawski i J霩ef Wilk. Zgin窸o tak瞠 kilku Niemc闚, lecz pr鏏a wysadzenia muru nie powiod豉 si.

W walkach wewn徠rz getta walczy r闚nie Henryk Iwa雟ki pseud. "Bystry". Z rozkazem w陰czenia si do walk wydanym przez dow鏚ztwo Armii Krajowej przedosta si do getta tunelem wraz z 18 osobowym oddzia貫m. Oddzia przyby do walcz帷ych z uzupe軟ieniem broni oraz amunicji, a tak瞠 zast徙i wyczerpanych powsta鎍闚 na pozycjach mi璠zy ruinami placu Muranowskiego, a ulic Nalewki.

W pierwszych dniach powstania nad placem powiewa造 dwie flagi - 篡dowska i polska. W trakcie walki 27 kwietnia na pl. Muranowskim 穎軟ierze AK spalili czo貪 niemiecki, rozbili kompani υtyszy oraz zatrzymali Niemc闚 przed domem na Muranowskiej 7. W walkach w getcie zgin掖 brat Iwa雟kiego oraz jego dwaj synowie, a sam "Bystry" w wyniku odniesionych ran zosta wyniesiony tunelem przez swoich 穎軟ierzy. Tunelem tym ewakuowano tak瞠 34 uzbrojonych bojownik闚 烙B. W鈔鏚 nich by這 tak瞠 dow鏚ztwo 砰dowskiej Organizacji Bojowej: H. Berli雟ki, M. Edelman, M. Rojzenfeld i A. Szwarcfus.

Udzia polskiego podziemia zbrojnego w walkach w getcie oraz poza nim potwierdza stu stronicowy raport genera豉 SS i policji, Jrgena Stroopa, kt鏎y by dow鏚c niemieckich wojsk walcz帷ych w getcie. Pisa w nim, 瞠 穎軟ierze niemieccy byli: nieustannie pod ostrza貫m ognia spoza getta, to znaczy ze strony aryjskiej. Akcj Iwa雟kiego opisuje nast瘼uj帷o: G堯wna grupa, wraz z kilkoma polskimi bandytami, wycofa豉 si na tak zwany Plac Muranowski ju w pierwszym lub drugim dniu walk. Wspiera這 ich kilku innych polskich bandyt闚.

Kalendarium
19 kwietnia - wybuch powstania w Gettcie. Trzy jednostki AK pod dow鏚ztwem kpt. J霩efa Pszennego podejmuj pr鏏 wysadzenia muru getta.
23 kwietnia - rozlepiono na murach poza gettem odezw do mieszka鎍闚 Warszawy: Toczy si walka o Wasz i nasz wolno嗆. O Wasz i nasz - ludzki, spo貫czny i narodowy - honor i godno嗆. Pom軼imy zbrodnie O鈍i璚imia, Treblinek, Be鹵ca, Majdanka. Niech 篡je braterstwo broni i krwi walcz帷ej Polski !
27 kwietnia - na rozkaz AK - Henryk Iwa雟ki przedostaje si tunelem do getta dostarczaj帷 bro i 篡wno嗆 dla bojownik闚 班W, wsp鏊na walka 班W i AK z Niemcami na pl. Muranowskim.
5 maja - gen. W豉dys豉w Sikorski w audycji radiowej apelowa do Polak闚 o pomoc bojownikom getta.
9 maja - zniszczenie bunkra sztabu 烙B na ul. Mi貫j 18 w Warszawie, w kt鏎ym zgin掖 przyw鏚ca powstania Mordechaj Anielewicz wraz z innymi dow鏚cami.
13 maja - w Londynie w imi protestu przeciwko oboj皻no軼i 鈍iata na te wydarzenia pope軟i samob鎩stwo przez samospalenie Szmul Zygielbojm.
16 maja - Jrgen Stroop nakaza wysadzenie Wielkiej Synagogi na ul. T這mackie. Z t dat wi捫e si upadek powstania. Wtedy te napisa w raporcie: By豉 篡dowska dzielnica mieszkaniowa przesta豉 istnie !

Opinie
* Powstanie w getcie uwa瘸ne jest przez nar鏚 篡dowski za jedno z najwa積iejszych wydarze w jego historii.
* My nie chcemy ratowa 篡cia. 畝den z nas 篡wy z tego nie wyjdzie. My chcemy ratowa ludzk godno嗆 - Arie Wilner (ps. Jurek) 穎軟ierz 烙Bu.

Bibliografia
Dwie najs造nniejsze ksi捫ki opisuj帷e powstanie w getcie warszawskim to: * "Zd捫y przed Panem Bogiem" wywiad z Markiem Edelmanem autorstwa Hanny Krall. * "Rozmowy z katem" - Kazimierza Moczarskiego - opis 篡cia i kariery Jrgena Stroopa. Inne ksi捫ki na temat powstania w getcie warszawskim: * "Sprawozdanie Juergena Stroopa" redagowany przez Stanis豉wa Piotrowskiego (1948) - pierwsze polskie t逝maczenie niemieckich dokument闚 * "Na oczach 鈍iata" - Marii Kann – dokument na temat powstania * "Das Lied ist geschrieben mit Blut und nicht mit Blei". Mordechaj Anielewicz und der Aufstand im Warschauer Ghetto. Autorstwa Sabine Gebhardt-Herzberg (tylko w j瞛yku niemieckim). 2003. ISBN 3-00-01364-6. Wydawnictwo: Sabine Gebhardt-Herzberg (s.gebhardt-herzberg@gmx.net). * "Nadmiar pami璚i. Wspomnienia lat 1939-1946" autorstwa Icchaka Cukiermana. Wydawnictwo: PWN, stycze 2000, ISBN 83-01-13032-6 * "Pami皻niki z Getta Warszawskiego", autorstwa Micha豉 Grynberga. Wydawnictwo PWN 1993. * "He who saves one life" autorstwa Kazimierza Iranka-Osmeckiego, Crown Publishers, Nowy Jork, 1971. * "W walce o wolno嗆 i honor narodu", Adam Kwaterko, Kalendarz 砰dowski 5749. * "Ludzie z zamkni皻ej dzielnicy" Ruta Sakowska, PWN Warszawa 1993. * "砰dzi Warszawy 1939-1943", W豉dys豉w Bartoszewski, Marek Edelman, Lublin 1993. * Marek Edelman "Getto walczy". W: R. Assuntino, W. Goldkorn "Stra積ik. Marek Edelman opowiada". Krak闚 1999. * R. Sakowska "Ludzie z dzielnicy zamkni皻ej. Eksterminacja a kultura". W: "Studia z dziej闚 砰d闚 w Polsce. T. II". Warszawa 1985. * "Wojna 篡dowsko-niemiecka. Polska prasa konspiracyjna 1943-1944 o powstaniu w getcie Warszawy". Wyb鏎 i opracowanie P. Szapiro, Londyn 1992. * Tomasz J. Ka幟ierski "Lecz wy軼ie podnie郵i kamie". "Zwoje. Periodyk Kulturalny" nr 4 (8), maj 1998. * Stefan Ernest "O wojnie wielkich Niemiec z 砰dami Warszawy 1939-1943" Czytelnik , Kwiecie 2003.
Przypisy: 1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Nowa Encyklopedia Powszechna PWN. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2004, s. 755 (tom6). ISBN 83-0114-179-4. 2. ↑ 2,0 2,1 Pawlak W豉dys豉w: Urodzeni w Warszawie. Wydawnictwo Iskry, Warszawa, 1986, s. 122.
廝鏚這: NBP / Mennica Polska S.A. / Wikipedia

Dost瘼no嗆: produkt dost瘼ny




 |  Strona g堯wna  |  Nowo軼i  |  O firmie  |  Regulamin  |  Aktualny stan koszyka  |  Kontakt  | 
oprogramowanie Sklepy internetowe

Sklep numizmatyczny - Polskie i zagraniczne monety kolekcjonerskie, banknoty polimerowe
Monety z這te, monety srebrne, monety Kanonizacja Jana Paw豉 II, monety okolicznociowe 5 z
Numizmatyka: Z這to lokacyjne: Z這te sztabki: Abonament numizmatyczny 2015
Skarby Stanis豉wa Augusta, Kanonizacja Jan Pawe II
Sitemap