Sklep internetowy: www.numizmatyczny.pl
Wielcy wodzowie - Sulejman I Wspania造 (1495 - 1566)
previous next contents

numizmatyka





Sulejman I Wspania造 (turecki: Sleyman; arabski Sulaymān, ur. 6 listopada 1495 r. zm. 6 wrze郾ia 1566) - Su速an osma雟ki w latach 1520-1566. By synem Selima I Gro幡ego i Hafsy (Hafizy). Zwany by r闚nie prawodawc (turecki: Kanuni, arabski: al-Qānūnī). W czasach jego panowania Imperium Osma雟kie osi庵n窸o szczyt swojej pot璕i. Prowadzi liczne wojny, wskutek kt鏎ych rozszerzy terytorium Imperium (najwi瘯szy, je郵i chodzi o obszar ziem przy陰czonych, zdobywca osma雟ki). Przeprowadzi reform administracji, armii, finans闚. Mecenas kultury oraz poeta wyst瘼uj帷y pod pseudonimem Muhibbi.

Dzieci雟two
W momencie przyj軼ia na 鈍iat Sulejmana, jego ojciec, Selim I Gro幡y, by trzecim w kolejce nast瘼c tronu (po braciach: Achmedzie i Korkucie). Nie znane jest pochodzenia matki Sulejmana Hafsy, zwanej niekiedy Hafiz (1479-1453), pewne jest, 瞠 przed narodzeniem Sulejmana wchodzi豉 w sk豉d haremu Selima. Wydanie na 鈍iat syna sprawi這, 瞠 sta豉 si ona drug 穎n (pierwsz by豉 ksi篹niczka tatarska Ajsza) i zacz掖 jej przys逝giwa tytu Hafsa Su速an (su速anka) zamiast dotychczasowego Hafsa Hatum (pani), gdy by豉 konkubin w haremie. Su速anka Hafsa by豉 matk jeszcze, co najmniej trzech c鏎ek Selima: Hadid篡 (1546?-1582), Hafsy (1500?-1538) i Fatmy, oraz trzech braci (zmarli w m這dym wieku): Orhana, Musy i Korkuta. Sulejmana obrzezano prawdopodobnie po uko鎍zeniu si鏚mego roku 篡cia.

W tym te wieku zosta wys豉ny do szko造 na dworze su速ana Bajazyda II w Konstantynopolu. Uczy si tam zasad wojskowo軼i, prawoznawstwa, szermierki. Nauki 軼is貫, histori i literatur wyk豉da mu Karakyzogl Hajrddn Hyzyr. Pozna tak瞠 j瞛yki obce, pos逝giwa si serbskim, arabskim i perskim oraz oczywi軼ie osma雟kim, zdoby praktyczne umiej皻no軼i z這tnika. W wieku 14 lat zacz掖 pe軟i obowi您ki pa雟twowe (zarz康ca w Kefie na Krymie, z chwil, gdy jego ojciec zosta padyszachem otrzyma nadz鏎 nad prowincj Menisa, sprawowa r闚nie funkcj zarz康cy europejskich prowincji w trakcie wypraw Selima).

21 wrze郾ia 1520 zmar Selim I (Sulejman mia w tym czasie 25 lat). Ze zmiany w豉dc闚 chcia skorzysta D瘸nberdi Gaz滎, namiestnik prowincji syryjskiej. Postanowi si usamodzielni (wybija nawet w豉sn monet), liczy na poparcie szacha Ismaila (za這篡ciela dynastii Safawid闚), oraz namiestnika Egiptu beja Ha’ira. Sulejman st逝mi bunt si豉mi z Anatolii i przej掖 rz康y w ca造m pa雟twie pozostawionym mu przez ojca.

砰cie prywatne, rodzina
Jako muzu軛anin Sulejman m鏬 posiada 4 穎ny oraz tyle konkubin ile by w stanie utrzyma.
* Pierwsza jego 穎na pozostaje nieznan z imienia. Po郵ubi j w 1511 r., gdy przebywa w Kefie. Urodzi豉 syna Mahmuda. Zmar on podczas epidemii ospy 29 pa寮ziernika 1521 r. W 篡ciu Sulejmana nie odegra豉 znacz帷ej roli. Zmar豉 w 1500 r.
* Druga 穎na nazywa豉 si Gfem Su速an. Jej synem by Murad. R闚nie i on zmar podczas epidemii ospy 10 pa寮ziernika 1521 r. Gfem zmar豉 uduszona z rozkazu Sulejmana w 1562 r.
* Trzecia - M殠idevr滱 Su速an, by豉 bardziej znana jako Glbahar (Wiosenna R騜a). Po 鄉ierci Mahmuda jej syn; Mustafa (zarz康ca prowincji Menisa od 1533) pocz徠kowo uznany przez Sulejmana za nast瘼c tronu. Zosta stracony z polecenia su速ana, gdy ten zacz掖 obawia si, 瞠 jego wp造wy w armii s zbyt wielkie.
* Czwart 穎n su速ana by豉 Hrem Su速an, w Europie znana jako Roksolana.

Zwi您ek Sulejmana z Roksolan
Nieznane jest pochodzenia Roksolany, wed逝g r騜nych 廝鏚e mog豉 ona pochodzi z Francji, W這ch lub Podola. Zosta豉 ofiarowana su速anowi jako niewolnica przez pasz Ibrahima. Pierwszy syn Sulejmana i Roksolany urodzi si w 1521 r. Roksolana by豉 wielk mi這軼i w豉dcy. Adresowa jej swoj poezj mi這sn. Para pozostawi豉 wiele list闚 mi這snych obrazuj帷ych uczucie. W roku 1530 (data podawana przez angielskiego obserwatora sir Georgia Younga) odby si oficjalny 郵ub Sulejmana i Roksolany oraz wystawne wesele. Roksolana zaproponowa豉 budow meczetu, nosz帷ego imi Sulejman. Pomys ten zosta zrealizowany przez nadwornego architekta Sinana.

Sw鎩 wielki wp造w na panuj帷ego wykorzystywa豉 do rozgrywek politycznych: wp造wa豉 na polityk zewn皻rzn (przypisuje si jej przyjazne nastawienie su速ana do Polski) prowadzi豉 korespondencj z Bon Sforza oraz Zygmuntem II. Bra豉 udzia w walce o wyznaczenie nast瘼cy tronu; spowodowa豉, 瞠 jej syn Selim, po 鄉ierci ojca obj掖 tron jako Selim II. Po jej 鄉ierci padyszach prowadzi dzia豉lno嗆 po鈍i璚on pami璚i 穎ny (kontynuuj帷 dzie這 rozpocz皻e przez Roksolan w ostatnich latach 篡cia). Ufundowa w imperium liczne obiekty po鈍i璚one jej pami璚i. Zostali pochowani w jednaj krypcie, ich grobowce s御iaduj ze sob. Zapocz徠kowany przez Roksolan okres rzeczywistego wp造wu 穎n su速an闚 na ich m篹闚 nazywany jest rz康em su速anek - w czym upatruje si jedn z przyczyn upadku Imperium Osma雟kiego.

Dzieci
Sulejman mia w sumie co najmniej 11 dzieci, z kt鏎ych wi瘯szo嗆 zmar豉 w dzieci雟twie. Doros貫go wieku do篡li: * Mustafa (1515 – 1553) (syn Glbahar) * Mehmed (1522 – 1543) (syn Roksolany) * Mihrimah (1522 – 1578) (c鏎ka Roksolany) * Selim (1524 – 1574) (syn Roksolany) * Bajezid (1525 – 1562) (syn Roksolany) * D磨nhagir (1533 – 1553) (syn Roksolany) Panuje przekonanie, 瞠 Sulejman najbardziej kocha jedyn c鏎k. Wykorzystywa豉 to Roksolana manipuluj帷 su速anem za pomoc dziecka. P騧niej sama Mihrimah wykorzystywa豉 sw鎩 wp造w na ojca, by osi庵n望 w豉sne cele.

Wydana za m捫 w 1539 r. za pasz Rustema, p騧niejszego Wielkiego Wezyra. Sulejman ufundowa na jej cze嗆 meczet. Spo鈔鏚 syn闚 ojca prze篡 jedynie Selim. Pozostali zmarli w trakcie walki o nast瘼stwo po ojcu. Roksolana snuj帷 intrygi przeciw Mustafie przyczyni豉 si do jego 鄉ierci (zosta uduszony z polecenia Sulejmana). Legenda podaje, 瞠 D磨nhagir zmar z 瘸lu po swoim bracie. Bajezid po nieudanej pr鏏ie wyeliminowania Selima wraz z 12 000 swoich ludzi schroni si w Persji. Skorzysta on w ten spos鏏 z pomocy wroga Imperium staj帷 si tym samym zdrajc.

Sulejman porozumia si z szachem Persji Tahmaspem w wyniku, czego w zamian za 4 000 z這tych monet zwolennik闚 Bajezida zabito, a jego samego wraz z czterema synami wydano pos豉鎍om padyszacha. Wyrok 鄉ierci wydany przez su速ana wykonano 28 listopada 1562 roku.

Polityka zagraniczna i podboje
Za czas闚 panowania Sulejmana Imperium Osma雟kie rozszerzy這 swe granice. G堯wnym kierunkiem ekspansji by豉 Europa, jednak w豉dca pozyska terytoria r闚nie w Azji i Afryce. Sam w豉dca osobi軼ie bra udzia w 13 kampaniach wojennych. W swej polityce zagranicznej pos逝giwa si r闚nie umowami mi璠zynarodowymi, to w豉郾ie dzi瘯i nim uda這 mu si prze豉ma polityk izolacyjn prowadzon w stosunku do jego pa雟twa przez kraje europejskie.

Polityka w Europie (sojusznicy i wrogowie)
Gdy Sulejman obejmowa w豉dz Imperium Osma雟kie by這 w Europie poddane izolacji jako pa雟two muzu軛a雟kie. Utrzymywa這 z mocarstwami chrze軼ija雟kimi jedynie sporadyczne kontakty. Wraz z narastaj帷 ekspansj muzu軛an闚 pojawia造 si kolejne konflikty. Najpowa積iejszy, zwi您any by z walk o koron W璕ier, gdzie do rywalizacji z su速anem stan瘭i Habsburgowie (Ferdynand II oraz wspomagaj帷y go poprzez walk na Morzu 字鏚ziemnym Karol V). Sp鏎 z Habsburgami spowodowa zacie郾ienie stosunk闚 z Francj, kt鏎a r闚nie pozostawa豉 w konflikcie z t dynasti. Franciszek I d捫y do sojuszu z Imperium Osma雟kim.

Starania te doprowadzi造 do zawarcia w 1535 roku uk豉du mi璠zy Franciszkiem I a Sulejmanem (nazwanym w闚czas kapitulacj, jednak w znaczeniu innym ni obecne). By to akt obustronnych przywilej闚 (handlowych) bez dyskryminacji 瘸dnej ze stron. Za przyk豉dem Francji posz造 inne kraje europejskie w pe軟i akceptuj帷 Imperium Osma雟kie jako uczestnika polityki europejskiej. Z czasem liczne kapitulacje podpisywane z pa雟twami Europejskimi przyczyni造 si do penetracji rynku wewn皻rznego przez zagranicznych kupc闚 i os豉bienia pozycji ekonomicznej Imperium Osma雟kiego.

W polityce europejskiej Sulejmana wyst瘼owa造 r闚nie dwie republiki kupieckie; z Wenecj rywalizowa on o wp造wy w basenie Morza 字鏚ziemnego. Natomiast Dubrownik b璠帷 wystawiony na mo磧iwe represje ze strony Imperium popiera polityk su速ana (kontyngent wojsk republiki walczy wraz z armi padyszacha podczas wyprawy na W璕ry w 1521 r. Portugalia i Hiszpania walczy造 z Imperium Osma雟kim na Morzu 字鏚ziemnym i Oceanie Indyjskim.

Relacje z Polsk
Jako pa雟twa s御iaduj帷e ze sob Polska i Imperium Osma雟kie prowadzi造 wobec siebie polityk. Nim Sulejman obj掖 panowanie, oba pa雟twa zawar造 trzyletni pok鎩 (1 pa寮ziernika 1519). Przesta on jednak formalnie obowi您ywa po 鄉ierci Selima I (zgodnie z osma雟k tradycj traktaty podpisane przez w豉dc wygasaj wraz z jego 鄉ierci). Sulejmanowi zale瘸這 na przyjaznych stosunkach z Polsk - poza zapewnieniem sobie spokoju na granicy mia nadzieje na poparcie Lechistanu (turecka nazwa Polski) w jego konflikcie z Habsburgami (a przynajmniej na neutralno嗆). R闚nie Zygmunt Stary nie chcia konfliktu z Imperium osma雟kim koncentruj帷 sw polityk na innych celach.

Podczas wyprawy na W璕ry w 1521 Sulejman rozwa瘸 zaatakowanie Polski przy pomocy Tatar闚 jednak Zygmunt Stary (przestrzegaj帷 uk豉du i maj帷 nadzieje na nowy) wys豉 skromne posi趾i, cho krajem w豉da w闚czas jeden z Jagiellon闚. Stan status quo pomi璠zy pa雟twami utrzymywa si nadal pomimo trwaj帷ego konfliktu na W璕rzech. 26 pa寮ziernika 1528 r. podpisany zosta traktat gwarantuj帷y przyjazne stosunki pomi璠zy oboma pa雟twami, zwrot je鎍闚 za wykupem oraz wolno嗆 handlu. Na stosunkach pomi璠zy Polsk a Imperium Osma雟kim zaci捫y Piotr Raresz hospodar mo責awski, kt鏎y w 1530 roku najecha nale膨ce do Polski Pokucie (prawdopodobnie sta這 si tak za milcz帷ym pozwoleniem padyszacha). Raresz by jednocze郾ie lennikiem Sulejmana, Polska nie mog豉 wi璚 otwarcie rozpocz望 z nim wojny nie ryzykuj帷 konfliktu z su速anem.

Po wymianie list闚 za豉godzono sp鏎. Kontynuowano polityk rozwijania przyjaznych stosunk闚 (poprzez liczne listy i dzia豉lno嗆 pos堯w). Su速an nie chcia zw豉szcza dopu軼i do zbli瞠nia Zygmunta Starego z Habsburgami (poprzez ma鹵e雟two Zygmunta Augusta z El瘺iet Habsbur瘸nk). Efektem by這 zawarcie pokoju "wieczystego" w 1533 (podpisanego przez kr鏊a Polski 1 maja). Mimo oficjalnego dokumentu Petru Raresz ponownie zaj掖 Pokucie w 1538 r. Sulejman odrzuci propozycj wsp鏊nej wyprawy karnej z這穎n przez Zygmunta Starego i samodzielnie przeprowadzi ekspedycj (zw豉szcza, 瞠 hospodar pr鏏owa si uniezale積i, przesta p豉ci haracz i nawi您a wsp馧prac z Habsburgami).

Po pokonaniu Raresza (15 wrze郾ia su速an zaj掖 Suczaw) problem Mo責awii przesta zak堯ca stosunki polsko-osma雟kie. Na granicy nie zapanowa jednak spok鎩. Przez ca造 czas mia造 tam miejsce incydenty zbrojne. Z terytorium Imperium na stron polsk przedostawali si i dokonywali rozboj闚 Tatarzy. W przeciwnym kierunku wypad闚 dokonywali Kozacy. Te wydarzenia nie wp造wa造 jednak na polityk pa雟twow, zazwyczaj ograniczano si do wymiany list闚 i skarg (oraz przesy豉nia spis闚 poniesionych strat). Potwierdzeniem przyjaznych stosunk闚 mi璠zy pa雟twami by odnowiony przez Zygmunta Augusta w 1553 traktat pokojowy, kt鏎y anulowa wzajemne 膨dania rekompensaty. Sulejman uzna go mi璠zy 6 a 15 grudnia.

Zdobycie Rodos
Ju Selim I planowa wypraw na Rodos, plany te zrealizowa dopiero Sulejman. Armada su速ana sk豉da豉 si z 400 statk闚, na ich pok豉dzie przewieziono oko這 160 000 ludzi. Na wyspie znajdowa si garnizon Joannit闚 z這穎ny z oko這 7 500 穎軟ierzy. Walki trwa造 6 miesi璚y i zako鎍zy造 si zdobyciem wyspy przez Osman闚. Padyszach pozwoli jednak odej嗆 joannitom, w zamian za co Kawalerowie malta雟cy zobowi您ali si zachowa pok鎩.

W璕ry
Na konflikty imperium osma雟kiego z W璕rami sk豉da si szereg wojen prowadzonych g堯wnie podczas panowania Sulejmana. Pierwsz jego interwencj zbrojn poza granicami kraju by豉 w豉郾ie wyprawa na otwieraj帷a drog na W璕ry. Mia豉 ona miejsce w 1521, a jej celem by這 zdobycie Belgradu. Jako pow鏚 wojny Sulejman poda haniebne traktowanie pos豉 tureckiego (tortury) oraz nie zap豉cenie haraczu. Armie osma雟kie przekroczy造 Saw 26 lipca, pierwsz armi dowodzi sam padyszach, kierowa豉 si ona na Belgrad, druga pod zwierzchnictwem Muhammada kroczy豉 na Siedmiogr鏚. 29 sierpnia twierdza Belgrad skapitulowa豉, Sulejman wycofa si po 19 dniach pobytu zostawiaj帷 w mie軼ie garnizon. Pierwsza starcie zako鎍zy這 si realizacj plan闚 su速ana.

Kolejna wojna wybuch豉 w 1526 roku, gdy na W璕ry wkroczy造 dwie armie osma雟kie. Podczas tej kampanii dosz這 do starcia, kt鏎e mia這 rozstrzygn望 o losie W璕ier, by豉 to bitwa pod Mohaczem. Podczas tej konfrontacji mia這 miejsce wydarzenie, kt鏎e bezpo鈔ednio zagra瘸這 篡ciu Sulejmana - 35 rycerzy bezpo鈔ednio zaatakowa這 su速ana. Wi瘯szo嗆 nich zgin窸a, trzech spo鈔鏚 nich star這 si jednak z padyszachem.

Zabi on mieczem ca陰 tr鎩k, po bitwie w zbroi kanuniego tkwi這 7 strza. Po 鄉ierci w bitwie kr鏊a Ludwika II Jagiello鎍zyka, Sulejman sprzymierzy si z Janem Z嫚oly - pom鏬 mu on w uzyskaniu korony, w zamian za co kr鏊 Jan sta si dobrowolnym lennikiem su速ana (uzna zwierzchnictwo Imperium Osma雟kiego). 10 maja Sulejman wyruszy na kolejn wypraw na W璕ry by osadzi na tronie Z嫚oly’. Po zdobyciu Budy w imieniu su速ana dokonano tam koronacji Z嫚oly na kr鏊a W璕ier.

Sulejman wyruszy natomiast na Wiede. 15 kilometr闚 od miasta (w miejscowo軼i Bruck) rozbi si造 dowodzone przez von Zedlitza i rozpocz掖 obl篹enie metropolii. Jednak w pojawienie si wojsk Ferdynanda I sprawi這, 瞠 po 19 dniach nakaza odwr鏒. Kolejna wyprawa na W璕ry mia豉 miejsce w 1532 roku. Konflikt ostatecznie zako鎍zy si podpisaniem 22 czerwca 1533 formalnego zaniechania dzia豉 wojennych reguluj帷ego kwesti w豉dzy nad W璕rami. Cesarz Ferdynand I Habsburg uzna Jana, ten z kolei zobowi您a si p豉ci haracz Sulejmanowi. Padyszach przyj掖 tymczasowo to rozwi您anie, poniewa padyszach ju wtedy planowa wypraw do Persji i ekspedycj morsk na Ocean Indyjski.

Sp鏎 nie zosta jednak rozwi您any ostatecznie. Kolejna wyprawa w豉dcy mia豉 miejsce w 1541 roku, nast瘼na ju w 1543. Po raz ostatni Sulejman wyruszy na W璕ry w 1566 r. ostatecznie "kwesti w璕iersk" rozwi您a dopiero Selim II, kt鏎y w 1568 r. zawar w Adrianopolu rozejm z Maksymilianem II ko鎍z帷 tym samym zmagania o koron w璕iersk. Spo鈔鏚 13 wypraw wojennych, w kt鏎ych wzi掖 udzia Sulejman, celem by造 W璕ry (wed逝g zestawienia opracowanego przez Y. 畤un).

Flota
Sulejman kontynuowa rozbudow floty morskiej rozpocz皻 przez jego ojca. Uczyni z niej znaczn si喚 militarn, tak, 瞠 by豉 w stanie stawi czo豉 闚czesnym pot璕om morskim np. Portugalii. Rywalizacja z Portugali zacz窸a si od wyprawy z 1538 roku do Indii (wzi窸o w niej udzia 72 okr皻y i 20 000 marynarzy). Kolejne wyprawy na akwenie Oceanu Indyjskiego mia造 miejsce w latach 1546 (podczas tej ekspedycji zdobyto Basr) oraz 1552.

Czasy panowania Sulejman to r闚nie umocnienie si Imperium Osma雟kiego na Morzu 字鏚ziemnym. Pocz徠kowo nieliczna flota wspiera豉 wypraw Sulejmana. W roku 1521 intensywny rozw鎩 marynarki rozpoczyna si od przej軼ia na s逝瘺 do Sulejmana (1533) korsarza Chajr ad-Dina Barbarossy (w豉da Algierem od 1529 r. jako namiestnik su速ana). Flota szybko zyska豉 znaczn warto嗆 bojow - w 1537 roku wraz z si豉mi Franciszka I zdobyto Otranto we W這szech. Podczas bitwy pod Prevez 1538 roku, flota osma雟ka (pod dow鏚ztwem Rudobrodego) pokona豉 flot koalicji chrze軼ija雟kiej (od tego momentu rozpoczyna si okres dominacji tureckiej na Morzu 字鏚ziemnym, kt鏎y potrwa a do bitwy pod Lepanto).

Nast瘼ne dokonania marynarki su速ana to mi璠zy innymi:
* 1543 - armada Sulejmana (wraz z okr皻ami francuskimi) z逝pi豉 wybrze瞠 tyrre雟kie,
* 1560 - zwyci瘰two nad flot cesarsk ko這 wyspy D瞠rba,
* 1565 - pr鏏a zdobycia Malty, pomimo przewa瘸j帷ych si su速ana (200 statk闚, 36 000 ludzi zdolnych do walki, przeciw ok. 3 500 obro鎍闚) zako鎍zy豉 si niepowodzeniem.

Persja
Walcz帷 o poszerzenie granic swego pa雟twa w Europie su速an nie zapomina o wschodnich granicach Imperium. Pierwsz wojn z Persj su速an rozpocz掖 w 1534. Tego samego roku zdoby Bagdad. Walki na pograniczu z osobistym udzia貫m su速ana tra造 jeszcze 2 lata. Kolejne wojny toczone by造 w latach: 1548-1549, oraz 1553-1555. Pok鎩 podpisano 20 maja 1555 w Amasyi na mocy postanowie traktatu Imperium Osma雟kie zatrzyma這 zdobyty Afganistan i Irak.

Kanuni znaczy prawodawca
W Imperium Osma雟kim podstawy porz康ku prawnego by造 regulowane przez szariat, r闚nocze郾ie rozwijano ustawodawstwo pozytywne pod postaci prawa su速a雟kiego. Nie obowi您ywa豉 jednak zasada nadrz璠no軼i szariatu nad prawem stanowionym (np. za kradzie nie obcinano r瘯i, lecz wysy豉no na galery). Sulejman poleci skodyfikowa istniej帷e przepisy fiskalne i administracyjne opracowane za Mehmeda II.

Tak powsta zbi鏎 Kanunname (ksi璕a przepis闚 prawnych). Rozwin掖 przepisy reguluj帷e gospodark roln, podj掖 dzia豉nia maj帷e na celu ujednolicenie systemu prawnego. Su速an d捫y do podniesienia znaczenia prawa su速a雟kiego ("u鈍i璚enie" prawa 鈍ieckiego). Jego najbli窺zym wsp馧pracownikiem w dziedzinie prawa by: Ebssud, od 1545 pe軟i帷y funkcj szejhlislama. Cz窷 przepis闚 opracowanych za panowania Sulejmana obowi您ywa豉 do upadku Imperium.

Poeta i Mecenas
Sulejman by r闚nie poet, wyst瘼owa pod pseudonimem, Muhibbi (czyli mi這郾ik, zakochany). Najcz窷ciej tworzy gazele. W poezji su速ana wyr騜nia si trzy w徠ki:
* opisuj帷y do鈍iadczenia jego panowania,
* wiersze mistyczne i religijne ,
* poezja liryczna.

Wspiera 篡cie kulturalne ufundowa liczne budowle. Jako mecenas wspiera zw豉szcza architekta Sinana. Sina zaprojektowa liczne budowle. By on architektem Meczetu Sulejmana (najs造nniejszy projekt Sinana) uwa瘸nego za jedn ze wspanialszych budowli muzu軛a雟kich tego okresu. Pisa liczne erotyki i listy mi這sne adresowane do Roksolany.

Wielcy Wezyrowie za rz康闚 Sulejmana
(w nawiasach podano daty sprawowania urz璠u) * pasza Piri Mehmed urz康 (1518 -1523) mianowany przez Selima I 1518 r. ponownie powo豉ny przez Sulejmana * pasza Ibrachim, (1523 -1536) szwagier Sulejmana (m捫 Hatid篡) przez wiele lat najbli窺zy przyjaciel padyszacha, stracony z rozkazu su速ana * pasza Ajas Mehmed (1536 -1539) * pasza Ltfi autor dzie豉 Afasnam * pasza Hadym Sulejman; dow鏚ca wyprawy do Indii z 1538 r. * pasza Rustem (urz康 sprawowa dwukrotnie w latach 1544 - 1553, oraz 1555 - 1561)); zi耩 Sulejmana (m捫 Mihrimah) mecenas sztuki, zaanga穎wany w 鄉ier Mustafy, wprowadzi sprzeda urz璠闚. * pasza Kara Ahmed (1553 - 1555) stracony z rozkazu su速ana * pasza Sezim Ali (1561 - 1565) * pasza Sokollu Mehmed (1561 - 1566) jeden z najwybitniejszych polityk闚 osma雟kich.

妃ier
Sulejman zmar w nocy z 5 na 6 wrze郾ia 1566 roku podczas wyprawy na W璕ry. Jego 鄉ier zatajono przed 穎軟ierzami przez 40 dni. Cia這 padyszacha (bez serca i wn皻rzno軼i) zabrano do Konstantynopola i pochowano obok Roksolany w mauzoleum wybudowanym na dziedzi鎍u meczetu Sulejmana. W 1599 w Londynie ukaza si pierwszy w Europie utw鏎 literacki po鈍i璚ony temu w豉dcy: The Tragedie of Soliman.

廝鏚這: Wikipedia

previous next contents

Valid HTML 4.0!